orkestraal/concerten

Overbodige Mahler 9 door Valery Gergiev

Mahler 9 Gergiev

Vaak verlang ik naar de tijd, nog niet eens zo lang geleden, toen elke nieuwe opname van een symfonie van Mahler een feest was. Je had toen dan ook echte kanonnen die zich met de Oostenrijkse Meester der Meesters bezighielden, type Haitink of Bernstein. Nu gaat er geen dag voorbij zonder dat er ergens zijn muziek wordt uitgevoerd, tot in de diepste provincies toe.

Nou is het London Symphony Orchestra alles behalve provinciaals en behoort Valery Gergiev tot de grootste dirigenten ter wereld, maar toch…..
Gergiev is in 2008 met zijn Mahler-project begonnen. Alle symfonieën werden in Barbican live opgenomen en door de eigen label van het LSO op cd uitgebracht. Een jaar later was hij zowat klaar (doe het hem na!), alleen de negende ontbrak nog. Zaten we daar werkelijk op te wachten?

Begrijp mij goed: de uitvoering is zonder meer goed en het orkest, met zijn volle klank speelt de sterren naar beneden, maar het mist meer dan alleen dat kleine ‘etwas’. Ik vind Gergiev’s lezing onevenwichtig en hij raast er doorheen (hij doet er 10 minuten sneller over dan Bernstein!), waardoor veel kleuren en nuancen verloren gaan. Mahlers negende is, samen met de zevende, zijn wellicht meest vooruitstrevende compositie en dat blijft bij Gergiev onderbelicht.


Gustav Mahler
Symfonie nr.9
London Symphony Orchestra o.l.v. Valery Gergiev
LSO0668 • SACD-79’

Daniil Trifonov heeft zijn ‘bestemming Rachmaninoff’ bereikt

Rachmaninov-Trifonov-Arrival-1200-850-710x503

Met ‘Arrival’, het tweede deel van wat Destination Rachmaninov heet wordt het ‘project’ van de pianist Daniil Trifonov, The Philadelphia Orchestra en zijn dirigent Yannick Nézet-Séguin afgesloten. Op de cd staan er, behalve de pianoconcerten 1 en 3 Trifonovs eigen transcripties van Rachmaninoffs Vocalise en ‘The Silver Sleigh Bells’, het eerste deel uit de diens koorsymfonie The Bells.

Over het eerste deel was ik meer dan enthousiast en dat ben ik over het tweede deel ook, maar dan wel met een paar kanttekeningen. Nee, het gaat niet om de tempi: die vele versnellingen en vertragingen voelen soms een beetje raar aan, maar van mij mag het wel. Zeker als het op zo’n hoog niveau gebeurt. Het is romantiek pur sang en daar kan ik enorm van genieten. Ik kan mij alleen niet aan de indruk te onttrekken dat het orkest hier iets minder geïnspireerd klinkt, maar misschien verbeeld ik het mij alleen maar omdat ik de lat zo hoog heb gezet?

Wat ik werkelijk bijzonder vind is de keuze om het derde pianoconcert door de ‘Vocalise’ vóór te laten gaan. Niet iedereen weet het maar toen Rachmaninoff aan zijn nummer drie werkte vocht hij tegen een zware depressie. Petje af voor Daniil Trifonov. Hij heeft zijn bestemming bereikt.

SERGEI RACHMANINOV
Destination Rachmaninov. Arrival.
Pianoconcerto’s 1 & 3
Vocalise; The silver sleigh bells (arrangement voor piano: Trifonov)
Daniil Trifonov (piano)
The Philadelphia Orchestra olv Yannick Nézet-Séguin
DG 00289 483 6617

Daniil Trifonovs weergaloze Rachmaninoff: cd van het jaar?

Basia con fuoco’s  Top tien (+) 2019

Top tien 2019

2019 loopt ten einde en daar ben ik maar al te blij om. Het was geen goed jaar, althans niet voor mij: door omstandigheden heb ik veel moeten missen en kwam ik niet aan alle cd’s en dvd’s toe die ik wilde beluisteren/bekijken/er over schrijven. Over een paar dagen begint een nieuw decennium, en, wie weet? Vol goede moed zit ik op alles wat komen gaat te wachten en met veel plezier kijk ik terug op al die prachtige opnamen die mij gelukkig hebben gemaakt.

Mijn lijstje is -uiteraard – zeer subjectief maar zeer zeker gemeend. Ik heb het opgesteld in de alfabetische volgorde naar de componist, uitvoerende of de titel.

1. AFTER THE DARKNESS (HAAGS STRIJKTRIO)

Haags strijktrio cover

De titel van deze cd is ontleend aan het gelijknamige boek van Auschwitz- overlevende Elie Wiesel, ‘After the Darkness: Reflections on the Holocaust’. […] In het tekstboekje vertellen de uitvoerenden dat After The Darkness een project is dat ze na aan het hart ligt en dat is toren.

https://basiaconfuoco.com/2019/04/26/after-the-darkness/

in English:

https://basiaconfuoco.com/2019/05/02/after-the-darkness-the-hague-string-trio-brings-suppressed-composers-back-to-life/

2.  LUDWIG VAN BEETHOVEN: ALLE PIANOSONATAS DOOR IGOR LEVIT

Levit

Levits interpretaties van Beethoven zijn zeer eigenzinnig, dat wel, maar o zo spannend! Levit is dan ook zeer uitgesproken over wat de rol van de vertolker is: “ik voel me niet als een dienaar, maar ook niet als een meester van wie dan ook”.

https://basiaconfuoco.com/2019/09/13/igor-levit-neemt-alle-pianosonates-van-beethoven-op-ik-voel-me-niet-als-een-dienaar-maar-ook-niet-als-een-meester-van-wie-dan-ook/

in English:

https://basiaconfuoco.com/2019/11/13/igor-levit-and-his-beethoven-project-i-do-not-feel-like-a-servant-but-i-do-not-feel-like-anybodys-master-either/

3. GAETANO DONIZETTI: ENRICO DE BORGOGNA (dvd)

Donizetti Enrico

Wat de opname werkelijk onweerstaanbaar maakt is de enscenering. Die is werkelijk briljant […]  maar het is niet alleen de enscenering, ook de zangers zijn zonder meer goed.

https://basiaconfuoco.com/2019/09/10/donizettis-enrico-di-borgogna-na-200-jaar-herontdekt-en-hoe/

4. REYNALDO HAHN: ALLE LIEDEREN DOOR TASSIS CHRISTOYANNIS

The Palazzetto Bru Zane edition of Reynaldo Hahn's complete songs, with baritone Tassis Christoyannis and pianist Jeff Cohen.

Aanvankelijk was ik bang dat het eentonig kon worden, vier cd’s en maar één stem, maar ik werd prettig verrast. De Griekse bariton Tassis Christoyannis heeft precies het timbre om de liederen recht te doen: licht, elegant en sensueel […] Mijn God wat is het mooi!

https://basiaconfuoco.com/2019/10/27/weergaloze-leideren-van-reynaldo-hahn-weergaloos-uitgevoerd-door-tassis-christoyannis-en-jeff-cohen/

in English:

https://basiaconfuoco.com/2019/11/11/the-songs-of-reynaldo-hahn-on-palazzetto-bru-zane/

5. ERICH WOLFGANG KORNGOLD: DAS WUNDER DER HELIANE (dvd)

Heliane dvd

Naar deze voorstelling heb ik met ingehouden adem gekeken. En geluisterd, want de zangers zijn allemaal gewoon onvoorstelbaar goed.

https://basiaconfuoco.com/2019/09/27/wonderlijke-productie-van-das-wunder-der-heliane-uit-berlijn/

6. FRANZ LISZT DOOR BORIS GILTBURG

Liszt Giltburg

Het spettert de boxen uit, maar wat nog belangrijker is: Giltburg neemt ruimschoots de tijd om de poëtische, salon-achtige zo je wilt, kant van Liszt naar boven te brengen.

https://basiaconfuoco.com/2019/03/14/weergaloze-liszt-recital-door-boris-giltburg/

7. KAROL RATHAUS DOOR DANIEL WNUKOWSKI

Rathaus cd

Voor zo ver ik weet is deze cd de allereerste opname van pianowerken van Rathaus. […] Het zijn fascinerende werken met zeer geprononceerde ritmes. Harmonisch, maar wel met nodige dissonanten. Oneerbiedig gezegd: Bartók meets Szymanowski.

https://basiaconfuoco.com/2019/05/23/karol-rathaus-herontdekt/

in English:

https://basiaconfuoco.com/2019/04/30/discovering-karol-rathaus/

8. CLARA SCHUMANN DOOR ISATA KANNEH-MASON

Schumann Isata

Op haar eerste cd-opname speelt Isata Kanneh-Mason werken die zowat het hele leven van Clara beheersen […] Kanneh-Mason speelt het zeer virtuoos en haalt er alles van wat er uit te halen is: niet veel eigenlijk. Wat niet erg is, want zo gespeeld wordt het concerto naar hogere regionen opgetild en dat mag.

https://basiaconfuoco.com/2019/07/28/isata-kanneh-mason-eert-clara-schumann/

9. SYMBIOSIS. MEREL VERCAMMEN EN DINA IVANOVA

Symbiosis cover

Merel Vercammens stokvoering is zacht en liefdevol en haar toon zoet. Toverachtig, eigenlijk. […]  Daarin wordt ze fenomenaal bijgestaan door Dina Ivanova, één van de prijswinnaars op het laatste Liszt-Concours. Over symbiose gesproken!

https://basiaconfuoco.com/2019/03/12/merel-vercammen-en-dina-ivanova-sprookjesachtig-cd-debuut/

10. MIECZYSŁAW WEINBERG : SYMFONIE NR.2 EN 21

Weinberg Grazynite

Over de uitvoering kan ik kort zijn. Briljant. Mirga Gražinytė-Tyla bevestigt haar naam als één van de beste jonge dirigenten van tegenwoordig. Onder haar leiding klinkt het City of Birmingham Symphony Orchestra zoals ik ze al jaren niet meer heb gehoord

https://basiaconfuoco.com/2019/06/11/mirga-grazinyte-tyla-tilt-weinbergs-autobiografie-tot-de-ongekende-hoogten/

in English:

https://basiaconfuoco.com/2019/06/14/mirga-grazinyte-tyla-lifts-weinbergs-autobiography-to-unprecedented-heights/

En, omdat ik het niet kan nalaten:

10+ THE YIDDISCH CABARET

Jiddish Cabaret

Het Jerusalem Strijkkwartet stelt nooit teleur. […] Maar met deze album zijn ze ver boven zichzelf en hun eigen norm gestegen. […] Met hun keuze hebben ze ook een statement gemaakt. Iets wat we eigenlijk allemaal weten maar nog steeds niet hardop willen toegeven want daar voelen we ons ongemakkelijk over? Over de invloed van Joden en hun aandeel in onze Westerse cultuur?

https://basiaconfuoco.com/2019/08/20/the-yiddish-cabaret-jerusalem-quartets-hommage-aan-hun-grootouders/

in English:

https://basiaconfuoco.com/2019/08/23/the-yiddish-cabaret-jerusalem-quartets-tribute-to-their-grandparents/

Een Berlioz-opname waar je niet zo blij van wordt

berioz chandos

De Rob-Roy ouverture behoort niet tot de bekendste werken van Berlioz. Niet, dat het mij verbaast. De, door de in de tijd beroemde avonturenroman van Walter Scott geïnspireerde orkestsuite heeft weinig om het lijf en het beklijft niet.

Geef mij dan maar de heerlijke Réverie et Caprice! Nog steeds niet iets om over naar huis te schrijven (sorry, ‘Berliozianen’), maar het werk is zonder meer prettig en het luistert lekker weg.

Jammer genoeg klinkt de viool van James Ehnes een beetje scherp, hij intoneert ook niet altijd zuiver. Het is natuurlijk niet eerlijk om hem met Perlman te vergelijken, maar luister maar eens naar de bij ons weinig bekende Constantin Serban-Ioanid! Onder de zeer geïnspireerde leiding van Marc Soustrot (Forlane) laat hij horen hoe het moet.


Harold en Italie is een ander verhaal. Het verkapte altvioolconcert kent veel goede uitvoeringen en de nieuwe opname onder Andrew Davis behoort tot de fatsoenlijke middelmaat. De door hem gekozen tempi zijn zeer langzaam, waardoor de uitvoering, zeker het eerste deel, het aan evenwicht en spanning moet inboeten.

En ook hier kan James Ehnes zijn collega’s Gerard Caussey bij John Elliot Gardiner en zeker Tabea Zimmermann bij Colin Davis niet evenaren. De opname zelf is aan de zachte kant. Een overbodige uitgave, vermits je voor de Rob Roy opteert.


HECTOR BERLIOZ
Intrata di Rob-Roy, Réverie et Caprice, Harold en Italie
James Ehnes (viool, altviool), Melbourne Symphony Orchestra olv Sir Andrew Davis
Chandos CHSA 5155

John Wilson puts Korngold’s symphony in the spotlight

Korngold Wilson

For five years, from 1947 to 1952, Korngold worked on what he thought would be his greatest work, his symphony ‘Dedicated to the memory of Franklin Delano Roosevelt’. He offered the work to Bruno Walter, perhaps in the hope that he would conduct it. Walter was honoured and called the composition “the best modern symphony I know,” but he never conducted it. Why not? We’ll most likely never find out.

The premiere in 1954 was a failure and it was not until 1972 that the work was given a proper performance by the Munich Philharmonic Orchestra conducted by Rudolf Kempe. We had to live with that recording until 1997, when André Previn gave the composition a new boost – for which I am still very grateful. Or rather was, as the new recording John Wilson made with his newly founded Sinfonia of London makes me forget all the other recordings (there’s also Marc Albrecht with whom I’m not so happy).

I don’t know why, but Wilson shows a strong affinity for Korngold’s idiom. He raises the tension so cruelly you think you’re in the middle of a Hitchcock movie. Cinematic, expressive, but also a little melodramatic, as it should be. But he does not forget the Korngoldian ‘sweet tones’. The result is breathtaking.

Theme and Variations and Straussiana are not really works to write home about, but when they are performed like this… What an accomplishment!


ERICH WOLFGANG KORNGOLD
Symphony in F-sharp, Op.40; Theme and Variations, Op.42; Straussiana
Sinfonia of London under John Wilson
Chandos CHSA 5220

In Dutch:
John Wilson zet de symfonie van Korngold in de spotlights

Translated with www.DeepL.com/Translator

John Wilson zet de symfonie van Korngold in de spotlights

Korngold Wilson

Vijf jaar, van 1947 tot 1952, heeft Korngold er aan gewerkt, aan wat hij dacht dat het zijn grootste werk zou worden, zijn symfonie ‘Dedicated tot he memory of Franklin Delano Roosevelt’. Het werk heeft hij aan Bruno Walter opgedragen, wellicht in de hoop dat hij het zou gaan dirigeren. Walter was vereerd en noemde de compositie “de beste moderne symfonie die ik ken”, maar het dirigeren deed hij niet. Waarom? Daar komen we waarschijnlijk nooit meer achter.

De première in 1954 was een mislukking en het duurde tot 1972 eer het werk een fatsoenlijke uitvoering kreeg door het Philharmonisch orkest van München onder leiding van Rudolf Kempe. En daar moesten we het mee doen tot 1997, toen André Previn de compositie wat meer schwung bezorgde en waar ik nog steeds heel erg gelukkig mee ben. Was, eigenlijk, want de nieuwe opname die John Wilson met zijn pas opgerichte Sinfonia of London doet mij al die andere opnamen (er is ook nog Marc Albrecht waar ik niet zo gelukkig mee ben) eenvoudigweg vergeten.

Ik weet niet waar het aan ligt maar Wilson schijnt Korngolds idioom bijna congeniaal aan te voelen. Hij laat de spanning zo gemeen opvoeren dat je denkt midden in een ‘Hitchcock film’ te zijn beland. Filmisch, expressief, maar ook een beetje melodramatisch, zoals het hoort. Daarbij vergeet hij de Korngoldiaanse ‘zoete tonen’ niet. Het resultaat is adembenemend.

Theme and Variations en Straussiana zijn niet echt werken om over naar huis te schrijven, maar als het zo uitgevoerd wordt… Wat een aanwinst!


ERICH WOLFGANG KORNGOLD
Symphony in F-sharp, Op.40; Theme and Variations, Op.42; Straussiana
Sinfonia of London olv John Wilson
Chandos CHSA 5220

Hans Gál and Mario Castelnuovo-Tedesco: How could we forget them?

Castelnuovo Tedesco en Gal

I regularly hear cellists complain that the repertoire for their instrument is not that large, which is why they (have to) play and/or record more or less the same pieces over and over again. But is this really true?

Well, only if you limit yourself to the more or less well-known composers. And certainly if you still ‘forget’ to look back at the black period in history, when books went up in flames and art, including their creators, was declared ‘entartet’. Fortunately, we still have enough musicians who do everything in their power to ensure that the once forbidden works are not forgotten.

In 2016, Raphael Wallfisch, one of the greatest advocates of the ‘forgotten repertoire’, recorded two previously unknown cello concertos: those by Hans Gál, originally from Austria-Hungary, and the Italian Mario Castelnuovo-Tedesco. Both composers survived the war: Castelnuovo-Tedesco in Hollywood and Gál in Scotland. Both are barely being played, although it is impossible for a serious guitarist to ignore the Italian’s oeuvre.

Castelnuovo Gal

Hans Gál

Things are worse with Hans Gál’s compositions, which are still rare on concert stages. His cello concerto, composed in 1944, is not easy to dissect. Or, in other words: you don’t get it automatically ‘under your skin’. I had to listen to it a few times before I surrendered to it. Gál’s language seems rigid and even though the work is not atonal anywhere, you really have to make an effort. But maybe that’s the way it should be? Because you don’t forget it easily!

https://www.milkenarchive.org/assets/Photos/Composer-Mario-Castelnuovo-Tedesco-814.jpg

Mario Castelnuovo-Tedesco

No greater contrast than with Castelnuovo-Tedesco’s predominantly virtuoso composition! The composer wrote his cello concerto for the great cellist Gregor Piatigorsky, the premiere took place in 1935, Arturo Toscanini conducted the New York Philharmonic. And that was it. Since then, the concerto has been totally forgotten for eighty years. Until Raphael Wallfisch took care of it.

Raphael Wallfisch gives an excellent interpretation of both concertos, with sufficient attention to the various writing styles of the composers. Gál’s concerto sounds almost classicistic in his hands; for Castelnuoco-Tedesco he has enough virtuosity and romance to enthuse the listener.

Hans Gál: Cello concerto in b, op. 67
Mario Castelnuovo-Tedesco: Cello concerto in F
Raphael Wallfisch (cello), Konzerthausorchester Berlin conducted by Nicholas Milton
CPO 555 074-2

Translated with http://www.DeepL.com/Translator

Voice in the Wilderness: music as salvation

Channa Malkin and Izhar Elias in ‘Songs of Love and Exile, a Sephardic Journey’