Scarlatti

Daniel Barenboim on his new piano

barenboim

‘On my new piano’ heet de nieuwste solo-recital van de meester pianist Daniel Barenboim. De coverfoto toont een superblije musicus en zo klinkt de cd ook. Zo trots als een pauw presenteert Barenboim zijn nieuw instrument, een soort “kruising” tussen een oude vleugel en een moderne Steinway.

Tijdens zijn tournee in Sienna maakte Barenboim voor het eerst kennis met een oude gerestaureerde vleugel van Franz Liszt. De transparante klank vond hij meer dan prachtig, dat wilde hij ook; maar wat hij nodig had was een instrument die ook in de grote zalen zijn klank zou behouden. In de Belgische pianobouwer Chris Maene vond hij iemand die niet alleen oren had naar zijn wensen, maar ze ook wist te realiseren.

Het resultaat is in alle opzichten verbluffend. Allereest is het dus de klank, die zelfs via mijn gewone speakers buitengewoon transparant en warm overkomt, zonder dat ik de volumeregelaar moet aanspreken.

Maar er is meer en dat is eigenlijk waar het – voor mij althans – om draait: de interpretatie.

Het eerste, wat al in de sonatas van Scarlatti (toch niet echt het repertoire waar je Barenboim mee vereenzelvigt) opvalt, is de warmte en een onbeschrijfelijk mooie lyriek. Luister maar even naar de Sonate in E major K 380 en als u dan niet verliefd wordt dan weet ik het niet.

Of neem de eerste Ballade van Chopin: het is lang geleden dat ik het werk met zo veel begripvolle nuancen uitgevoerd heb gehoord! Het parelt en het glinstert, zonder dat het – zoals bij veel pianisten tegenwoordig – in loze virtuositeit ontaardt.

Maar het mooist vind ik Barenboim (en zijn vleugel!) in de Solemn March to the Holy Grail van Wagner/Liszt. Waarachtig schitterende cd.


On my new piano
Scarlatti, Beethoven, Chopin, Wagner, Liszt
Daniel Barenboim
DG 4796724 • 67’

DANIEL BARENBOIM: The First Steps To Glory

Autumn songs door Youri Egorov: poëtische melancholie in herfst

egorovDe in 1988 op drieëndertigjarige leeftijd aan Aids overleden Egorov was bij leven al legendarisch. Dat had hij te danken aan zijn geschiedenis (gevlucht uit USSR, asiel aangevraagd en gekregen), zijn stoere manier van leven, zijn openlijke homoseksualiteit, zijn knappe verschijning en zijn zeer hoge aaibaarheidsfactor. En, last but not least aan zijn poëtische manier van pianospelen. Soms had je het gevoel dat hij de toetsen niet eens aanraakte, dat hij ze alleen lichtjes aaide.

Piet Tullenaar, gepensioneerd geluidsrechercheur bij de NOS en groot Egorov-fan, wist na een intensieve speurtocht live-opnamen van zijn idool te ontdekken die nog niet eerder werden uitgebracht. Ze bevonden zich in de archieven van verschillende omroepen, o.a. de VARA

Die opnamen zijn nu op twee cd’s bij Etcetera uitgebracht met als titel Autumn Song, naar een compositie van Tsjaikovski, die op de cd’s twee keer voorkomt, geregistreerd resp. in 1974 en 1987

Zelden gebeurt het dat een titel de lading zo perfect dekt zoals nu het geval is. Bijna alle hier verzamelde pianostukken ademen een melancholische, herfstige sfeer uit, ongeacht of het Tsjaikovski, Bartók of Scarlatti betreft.

Egorov speelt Scarlatti (niet op deze cd):

Bij de acht sonaten van Scarlatti (mijn favorieten op deze uitgave) werkt het wonderwel, maar bij andere stukken mis ik het aardse. Alles klinkt mooier dan mooi, maar ook de prachtigste poëzie moet gedoseerd geconsumeerd worden.


 

TCHAIKOVSKY, LISZT, BARTÓK, BRAHMS, PROKOFIEV, SCARLATTI, RAVEL
Autumn Song
Youri Egorov
Etcetera KTC 1520 • 118’ (2cd’s)